فهرست مطالب دسترسی سریع
- 🔹 در اختلاف مالک و سازنده، کدام تعهد و نتیجه را باید دنبال کنیم؟
- 🔹 دعاوی مشارکت در ساخت را چگونه دستهبندی کنیم؟
- 🔹 نقش قرارداد، سند و قانون جدید در دعاوی مشارکت در ساخت
- 🔹 اختلاف درباره تحویل زمین، پروانه و مقدمات ساخت
- 🔹 دعاوی مشارکت در ساخت به علت تأخیر و توقف پروژه
- 🔹 اختلاف سهم، تقسیم واحد و انتقال قدرالسهم
- 🔹 دعاوی مشارکت در ساخت درباره هزینه، آورده و حساب
- 🔹 نقص مصالح، عیب بنا و تخلف از نقشه
- 🔹 واگذاری سهم، پیشفروش و حقوق اشخاص ثالث
- 🔹 فسخ، بطلان و اقاله در دعاوی مشارکت در ساخت
- 🔹 مدارک و کارشناسی در دعاوی مشارکت در ساخت
- 🔹 مدارک و نکات تصمیمگیری در انتخاب دعوای مشارکت در ساخت
- 🔹 مسیر انتخاب دعوای مشارکت در ساخت
- 🔹 دادگاه، داوری و مرجع صالح اختلاف مشارکت
- 🔹 اجرای رأی و ادامه سالم پروژه پس از اختلاف
- 🔹 خدمات وکیل دعاوی مشارکت در ساخت
- 🔹 هزینه مشاوره و وکالت
- 🔹 پرسشهای متداول درباره دعاوی مشارکت در ساخت
- 🔹 منابع و محدوده بررسی
- 🔹 استعلام مشخصات وکیل
دعاوی مشارکت در ساخت؛ اختلاف مالک و سازنده و راه پیگیری
در اختلاف مالک و سازنده، کدام تعهد و نتیجه را باید دنبال کنیم؟
دعاوی مشارکت در ساخت باید از تعهد مشخص و تخلف و نتیجه مورد نیاز شروع شوند. تأخیر ساخت، انتقال سهم، حساب هزینه، نقص بنا و پایان قرارداد یک دعوا نیستند. متن قرارداد و پیوست و سند و اختیار و مقررات پیشفروش و ثبت جاری را بررسی کنید، سپس خواسته و شخص مسئول و مرجع و دلیل متناسب را انتخاب کنید.
گام عملی: برای هر تعهد پروژه، مسئول، موعد و مدرک انجام یا عدم انجام را ثبت کنید و خواسته مربوط به همان تعهد را جدا مشخص کنید. ابطال قرارداد مشارکت در ساخت؛ دلایل بطلان و مدارک دعوا
۰۱
دعاوی مشارکت در ساخت را چگونه دستهبندی کنیم؟
اختلاف را به اجرای تعهد، سهم و سند، حساب و خسارت، کیفیت یا اعتبار و پایان قرارداد تفکیک کنید؛ سپس نتیجه مورد نیاز را تعیین کنید.
۰۲
نقش قرارداد، سند و قانون جدید در دعاوی مشارکت در ساخت
متن کامل و پیوست و اختیار و وضعیت رسمی را بخوانید؛ نام مشارکت بهتنهایی ماهیت و همه آثار را تعیین نمیکند.
۰۳
اختلاف درباره تحویل زمین، پروانه و مقدمات ساخت
هر طرف باید مقدمات تعهدشده و لازم را در حدود قرارداد و قانون انجام دهد؛ مانع اداری و امتناع قراردادی باید جدا شناخته شوند.
جزئیات هر موضوع را در بخش مرتبط و قسمت «مطالعه توضیحات کامل» بخوانید.
مطالعه مرتبط: وکیل پیمانکاری، الزام به اخذ پایان کار.
دعاوی مشارکت در ساخت را چگونه دستهبندی کنیم؟
اختلاف را به اجرای تعهد، سهم و سند، حساب و خسارت، کیفیت یا اعتبار و پایان قرارداد تفکیک کنید؛ سپس نتیجه مورد نیاز را تعیین کنید.
مطالعه توضیحات کامل
اگر سازنده ساختمان را نیمهکاره رها کرده، ممکن است مالک تکمیل پروژه بخواهد، نه ابطال قراردادی که از ابتدا معتبر بوده است. اگر اختلاف فقط حساب هزینه است، گرفتن حکم تخلیه کارگاه لزوماً حساب را حل نمیکند. نقطه آغاز، تعریف مسئله با تعهد و موعد و شخص و دلیل است؛ سپس میتوان دعوای متناسب را طراحی کرد.
در دعاوی مشارکت در ساخت، زیادشدن عنوان خواسته همیشه قدرت پرونده نیست. خواستههای نامرتبط و اشخاص بدون مسئولیت میتوانند رسیدگی را پیچیده کنند. هر مطالبه باید توضیح دهد چه حقی بر چه مدرکی و علیه چه کسی دنبال میشود و حکم چگونه اجرا خواهد شد.
برای تعیین موضوع دعاوی مشارکت در ساخت چه جدول تعهدی آماده کنیم؟
برای مشخص کردن دعاوی مشارکت در ساخت، برای هر تعهد، بند قرارداد و پیوست، موعد و شرط، مسئول، اقدام انجامشده و دلیل نقص را بنویسید. مطالبه و پاسخ و تمدید را نیز ثبت کنید. این جدول روشن میکند اختلاف مربوط به همان مرحله است یا تعهد هنوز سررسید نشده و مقدمه آن را طرف دیگر باید انجام دهد.
در دعاوی مشارکت در ساخت چه زمانی حفظ دلیل و سهم فوری است؟
در دعاوی مشارکت در ساخت، خطر تخریب دلیل، واگذاری سهم یا توقف طولانی ممکن است اقدام حفاظتی یا تأمین دلیل را مقدم کند. اما ثبت درخواست، معادل صدور قرار و مجوز اجرا نیست. هدف فوری را از خواسته نهایی تفکیک کنید تا برای حفظ یک حق، تعهد یا حق دیگری بیدلیل نقض نشود.
نقش قرارداد، سند و قانون جدید در دعاوی مشارکت در ساخت
متن کامل و پیوست و اختیار و وضعیت رسمی را بخوانید؛ نام مشارکت بهتنهایی ماهیت و همه آثار را تعیین نمیکند.
مطالعه توضیحات کامل
تعهد مالک به تحویل زمین و انتقال سهم، با تعهد سازنده به ساخت و مجوز و هزینه و سند ارتباط دارد، اما لزوماً همه در یک زمان و بدون شرط اجرا نمیشوند. قرارداد و نقشه و برنامه و تقسیم واحد و ضمانت اجرا را کنار هم ببینید. یک صفحه اول قرارداد یا گفته واسطه، جای همه شرایط و اصلاحیههای بعدی نیست.
در تعریف اصلاحشده قانون پیشفروش، مشارکت مالک رسمی زمین با دیگری در ساخت نیز مطرح شده است. آثار ثبت رسمی و زمان و شمول مزایای خاص را باید جدا احراز کرد؛ صرف اسم مشارکت، مجوز کنارگذاشتن تکلیف ثبت یا تعمیم بیقید همه مقررات خاص نیست.
در دعاوی مشارکت در ساخت، اختیار امضاکننده را چگونه احراز کنیم؟
در دعاوی مشارکت در ساخت، اگر چند مالک، شرکت یا نماینده طرفاند، مالکیت و سهم و امضا و حدود وکالت را بررسی کنید. اختیار ساخت لزوماً اختیار انتقال هر سهم یا دریافت وجه نیست. فوت، تغییر نماینده یا انتقال بعدی نیز باید با سند و قانون بررسی شود. همه افراد حاضر در جلسه امضا، متعهد تضامنیِ خودکار نیستند.
آیا رجوع از اذن کارگاه، اجازه فسخ و اخراج سازنده را میدهد؟
قواعد اذن و شرکت با تعهد لازم و حقوق ناشی از قرارداد باید با هم خوانده شوند. از امکان رجوع از یک اذن، همیشه حق انحلال همه قرارداد یا اخراج خودسرانه سازنده نتیجه نگیرید. اگر اذن در عقد لازم داده شده یا حقوقی ایجاد شده، تحلیل متفاوت است. متن و مرحله اجرا و سمت اشخاص اهمیت دارد.
اختلاف درباره تحویل زمین، پروانه و مقدمات ساخت
هر طرف باید مقدمات تعهدشده و لازم را در حدود قرارداد و قانون انجام دهد؛ مانع اداری و امتناع قراردادی باید جدا شناخته شوند.
مطالعه توضیحات کامل
اگر مالک زمین را تخلیه یا مدارک لازم را ارائه نکرده، سنجش تأخیر سازنده بدون توجه به این مانع ناقص است. اگر سازنده مسئول پیگیری پروانه است ولی هیچ درخواست معتبر نداده، ادعای کلی مشکل شهرداری کافی نیست. پرونده مجوز باید شماره و تاریخ و نقص و پاسخ و مسئول اقدام را روشن نشان دهد.
در دعاوی مشارکت در ساخت، حکم علیه متعهد خصوصی جای تصمیم قانونی شهرداری یا رفع خودکار تخلف و تغییر کاربری نیست. برای اجرای قرارداد، خواسته و اشخاص لازم را مشخص کنید و برای تصمیم اداره، مسیر اعتراض یا درخواست اداری مربوط را بشناسید.
مدت ساخت از امضای قرارداد شروع میشود یا تحویل زمین و پروانه؟
برای تعیین دوره تأخیر در دعاوی مشارکت در ساخت، شروع مدت ممکن است به تحویل واقعی زمین یا مجوز یا واقعه دیگری وابسته شده باشد. همان رویداد را با مدرک احراز کنید و اثر تأخیر هر طرف را روشن بنویسید. تعیین یک تاریخ از حافظه یا تبلیغ پروژه، همیشه مبدأ قراردادی معتبر نیست. صورتجلسه تحویل و نقص و شرایط کارگاه اهمیت دارد.
اگر متعهد فقط پیگیری پروانه را پذیرفته باشد، چه چیزی مطالبه کنیم؟
تعهد به پیگیری مجوز و تعهد به اخذ نتیجه باید بر اساس متن و قانون تفسیر شوند. اقدام ناقص، ادعای پیگیری نیست؛ در مقابل، دادگاه هم نمیتواند مجوز خلاف قانون ایجاد کند. برای راه مستقل، الزام به اخذ پروانه ساخت را با مانع همان پرونده بررسی کنید.
دعاوی مشارکت در ساخت به علت تأخیر و توقف پروژه
موعد و تمدید و علت توقف و آمادگی طرفین باید احراز شود؛ الزام، خسارت و پایان قرارداد ضمانت اجرای یکسان ندارند.
مطالعه توضیحات کامل
اگر درصد پیشرفت از برنامه عقب است، گزارش باید نشان دهد کدام تعهد و در چه مرحلهای انجام نشده است. هزینه بیشتر یا اختلاف داخلی همیشه مجوز توقف نیست؛ اما عدم ارائه زمین و مدارک یا جلوگیری طرف دیگر هم نباید نادیده گرفته شود. علت و دوره تأخیر و امکان رفع مانع را با اسناد مشخص کنید.
سازنده ممکن است بخشی از کار را انجام داده باشد و مالک هم هزینه یا حق مورد توافقی مطالبه کند. تصمیم باید میان تکمیل، انجام توسط دیگری در مسیر قانونی، خسارت یا حق پایانِ احرازشده، متناسب انتخاب شود. گرفتن یک عنوان کلی الزام به ایفای تعهد، بدون تعیین کار باقیمانده میتواند اجرا را دشوار کند.
خسارت دعاوی مشارکت در ساخت را برای چه دورهای محاسبه کنیم؟
برای محاسبه خسارت در دعاوی مشارکت در ساخت، نوع شرط، تعهد مربوط، شروع و پایان دوره، تمدیدها و پرداختهای قبلی را مشخص کنید. مواد ۲۲۶، ۲۲۷، ۲۲۹ و ۲۳۰ قانون مدنی در بررسی موعد، انتساب تخلف، علت خارجی و وجه التزام اهمیت دارند. خسارت تأخیر با مبلغ بدل عدم انجام تعهد یکی نیست؛ امکان جمع آن با الزام باید با متن و ماهیت شرط تطبیق داده شود.
در دادنامه شماره ۹۴۰۹۹۷۰۲۲۴۶۰۱۱۴۱ مورخ ۱۳۹۴/۱۰/۲۹، دادگاه تجدیدنظر در یک اختلاف مشارکت، مطالبه خسارت پیش از الزام را نپذیرفت و تصمیم بدوی را از حیث نوع تصمیم اصلاح کرد. این رأی وحدت رویه نیست. برای پرونده خود، شرایط قانونی و قراردادی خسارت و انجام تعهدهای متقابل را بررسی کنید؛ نه صدور حکم الزام مستقل را همیشه لازم فرض کنید و نه شرط خسارت را بدون احراز تخلف، کافی بدانید.
آیا مالک میتواند ادامه پروژه را به پیمانکار دیگری بسپارد؟
در راهحل ادامه پروژه پس از دعاوی مشارکت در ساخت، ورود پیمانکار جدید یا خرجکردن به حساب سازنده نیازمند مبنای قراردادی یا قانونی و مسیر معتبر است. صرف نارضایتی، اجازه تصرف و حذف همه اختیارات طرف مقابل نیست. وضعیت کارگاه و مصالح و بیمه و حساب و مسئولیت فنی را ثبت کنید. اگر تصمیم قضایی لازم است، حدود آن باید پیش از اقدام روشن شود.
اختلاف سهم، تقسیم واحد و انتقال قدرالسهم
درصد مشارکت، سهم مشاع زمین و واحد اختصاصی و مرحله انتقال را جدا تعیین کنید؛ یک عدد همه این حقوق را ثابت نمیکند.
مطالعه توضیحات کامل
ممکن است قرارداد سهم شصتدرصدی برای مالک داشته باشد اما مشخص نکرده باشد کدام واحدها و پارکینگها و اختلاف ارزش چگونه تقسیم میشوند. سهم اقتصادی با مالکیت رسمی فعلی و تعهد انتقال مرحلهای یکسان نیست. در بررسی دعوا باید معلوم شود سهم مورد مطالبه در زمین است یا واحد یا پول یا سود و موعد آن چه زمانی است.
در دعاوی مشارکت در ساخت، درصد رایج بازار جای توافق معتبر شما را نمیگیرد. افزایش هزینه هم لزوماً سهم قراردادی را یکطرفه عوض نمیکند. اگر تغییر مجاز یا توافق تعدیل وجود دارد، شرط و دلیل و روش محاسبه آن باید روشن شود.
در دعاوی مشارکت در ساخت، نقشه و تقسیمنامه را چگونه تطبیق دهیم؟
برای تعیین واحد مورد اختلاف در دعاوی مشارکت در ساخت، طبقه و مساحت و اوصاف و متعلقات و اختلاف ارزش واحدها را با پیوست تطبیق دهید. سهم مساویِ متراژ همیشه ارزش مساوی نیست؛ روش جبران تفاوت باید از قرارداد و مبنای معتبر به دست آید. کارشناس میتواند محاسبه و ارزش را روشن کند ولی حق قراردادی را به سلیقه خود از نو نمینویسد.
مطالبه انتقال قدرالسهم با مطالبه حساب مالی چه تفاوتی دارد؟
اگر حق انتقال رسمیِ مرحلهای سررسید شده، خواسته و مقدمات و اشخاص مربوط را بررسی کنید؛ اگر اختلاف در حساب مالی است، آن را به ادعای مالکیت هر واحد تبدیل نکنید. برای مسیر مستقل، الزام به انتقال قدرالسهم و مطالبه سهمالشرکه در ساخت را ببینید.
دعاوی مشارکت در ساخت درباره هزینه، آورده و حساب
ماهیت قرارداد و تعهد هر طرف و اجازه هزینه و مدارک، مبنای حساب است؛ هر پرداخت، مالکیت تازه یا حق مطالبه قطعی ایجاد نمیکند.
مطالعه توضیحات کامل
مالک ممکن است زمین یا وجه و سازنده هزینه و کار و مدیریت آورده باشد. در حساب باید معلوم شود هر پرداخت بابت کدام تعهد و از طرف چه کسی انجام شده و قابل احتساب است یا خیر. فاکتور بدون ارتباط با پروژه یا پرداخت به شخص نامرتبط، همیشه دلیل بدهی طرف دیگر نیست. هزینه مجاز و اضافهکاری و خسارت و قرض را از هم جدا کنید.
اگر قرارداد هزینه را بر عهده سازنده گذاشته، افزایش قیمت بهتنهایی مالک را مدیون همه اضافهها نمیکند. اگر مالک تغییرات سفارش داده، اختیار و تأیید و قیمت یا روش تعیین آن مهم است. حساب واقعی باید هم دریافتها و هم پرداختها و مبالغ مسترد و تعهدهای ناتمام را نشان دهد.
برای بررسی حساب در دعاوی مشارکت در ساخت چه اسنادی لازم است؟
برای رسیدگی به حساب در دعاوی مشارکت در ساخت، دفتر ثبت پرداخت با تاریخ و عنوان و شخص و رسید تهیه کنید. قرارداد پیمانکار و فاکتور و صورت وضعیت و تأیید مرحله و حساب بانکی را در حد ارتباط نگه دارید. جمع یک عدد بدون ریز، برای کارشناسی کافی نیست. موارد مورد توافق و اختلاف را جدا کنید تا رسیدگی روی همان اختلاف مؤثر متمرکز بماند.
آیا پرداخت پول یا انجام کار، شراکت و درصد مالکیت را ثابت میکند؟
کار یا پرداخت میتواند بر اساس پیمانکاری یا قرض یا مشارکت یا خرید سهم انجام شده باشد. از یک واریز، همیشه شراکت یا درصد مالکیت نتیجه نگیرید. اگر رابطه شرکت مدنی واقعاً وجود دارد، قواعد سهم و نفع و ضرر و اذن مهماند؛ اگر قرارداد ساختِ معوض است، همان تعهد و توافق باید مبنا قرار گیرد.
نقص مصالح، عیب بنا و تخلف از نقشه
نقص فنی و تخلف از وصف یا مجوز را با گزارش دقیق و تعهد مربوط اثبات کنید؛ هر نقص، همان حق فسخ یا خسارت ثابت نیست.
مطالعه توضیحات کامل
اگر کیفیت اجرا با پیوست تفاوت دارد، پیش از پوشاندهشدن یا تعمیر، دلیل را حفظ کنید. گزارش باید محل و نوع و علت و اثر نقص و روش و هزینه اصلاح را مشخص کند. عکس تنها میتواند بخشی از وضعیت ظاهری را نشان دهد و همیشه درباره مقاومت سازه یا علت عیب کافی نیست. کارشناسِ رشته مرتبط و سؤال روشن اهمیت دارد.
در دعاوی مشارکت در ساخت، مسئولیت قراردادی، مسئولیت فنی و ضمانت بیمه میتواند موضوعهای مرتبط اما متفاوت باشد. وجود بیمه، متعهد را از هر مسئولیت باقیمانده رها نمیکند و پرداخت بیمه نیز مجوز دریافت دوباره همان زیان نیست. مفاد پوشش و استثنا و شخص مسئول باید بررسی شود.
در دعاوی مشارکت در ساخت، تخلف از کیفیت را چگونه اثبات کنیم؟
در اختلاف کیفیت در دعاوی مشارکت در ساخت، قرارداد و نقشه و مشخصات و مقررات الزامی و عرف معتبر، در حد مربوط بررسی میشوند. هر سلیقه تازه مالک، تخلف سازنده نیست؛ هر مصالح جایگزین هم خودکار همارزِ وعده دادهشده نیست. تفاوت مؤثر و معیار قابل سنجش را با سند و نظر فنی نشان دهید تا خواسته اصلاح یا خسارت مبهم نماند.
اگر بنا خطر فوری دارد، چگونه بدون اقدام خودسرانه پیگیری کنیم؟
اگر خطر فوری برای اشخاص یا ساختمان مطرح است، موضوع باید از مسیر فنی و قانونی مناسب پیگیری و مستند شود. اقدام ضروری حفاظتی را با تخریب خودسرانه یا تغییر کل پروژه یکی نگیرید. دستور یا مجوز و حدود کار و هزینه و مسئولیت را روشن کنید تا رفع خطر، اختلاف جدید درباره حق و حساب ایجاد نکند.
واگذاری سهم، پیشفروش و حقوق اشخاص ثالث
اختیار انتقال سهم موجود با اختیار پیشفروش واحد یا انتقال تعهدهای دیگر یکسان نیست؛ قرارداد و قانون خاص و ثبت را تطبیق دهید.
مطالعه توضیحات کامل
ممکن است سازنده پیش از رسیدن به مرحله انتقال، واحدی را فروخته یا مالک سهمی را در رهن گذاشته باشد. باید معلوم شود حقی موجود و اختیار کافی داشته و محدودیت معتبر چه بوده است. استناد کلی به امکان انتقال سهم شریک، مجوز فروش بیقید مال دیگران یا نادیدهگرفتن مقررات پیشفروش و ثبت نیست.
در دعاوی مشارکت در ساخت، خریدار یا بانک ممکن است حق مستقلی ادعا کند. قرارداد پایانیافته میان دو طرف، همه اسناد و حقهای دیگر را بدون مبنا محو نمیکند. زنجیره و تاریخ و سند و رضایت لازم را از ابتدا جمع کنید تا خواسته نهایی قابل اجرا باشد.
انتقال سهم مشاع، اجازه تحویل هر واحد دلخواه را هم میدهد؟
در موضوع انتقال در دعاوی مشارکت در ساخت، سهم مشاع از همه مال با یک واحد یا قطعه مفروز برابر نیست. شریک نمیتواند صرف سهم داشتن، هر قسمت دلخواه را جدا و بیقید به دیگری تحویل دهد. حدود اذن و تخصیص و حقوق دیگران و قواعد ثبت باید رعایت شوند. اگر معامله خارج اختیار است، آثار نفوذ و رد یا اجازه را جدا بررسی کنید و همیشه آن را از ابتدا باطل ننامید.
چه زمانی خریدار بعدی طرف دعاوی مشارکت در ساخت قرار میگیرد؟
در دعاوی مشارکت در ساخت، اگر تصمیم مستقیماً سند یا حق او را هدف میگیرد، طرفیت و خواسته لازم را بررسی کنید. حذف شخص لازم میتواند مانع رسیدگی شود و افزودن همه اشخاص بدون مبنا نیز راهحل نیست. برای هر فرد، سند و نقش و اثر درخواست را مشخص بنویسید. ادعای کلی از همه شکایت داریم، جای تحلیل مسئولیت را نمیگیرد.
فسخ، بطلان و اقاله در دعاوی مشارکت در ساخت
اجرای ناموفق قرارداد معتبر با بطلان از ابتدا فرق دارد؛ برای پایان یکجانبه باید حق و شرایط اعمال آن احراز شود.
مطالعه توضیحات کامل
توقف پروژه یا اختلاف حساب بهتنهایی ثابت نمیکند قرارداد از روز اول باطل بوده است. ممکن است راه الزام و خسارت یا حق فسخ معتبر مطرح باشد. بطلان به ایراد اعتبار و اقاله به توافق طرفین مربوط است. انتخاب عنوان باید با سبب و دلیل و نتیجهای که میخواهید هماهنگ باشد؛ عوضکردن نام، حق ناموجود ایجاد نمیکند.
اگر شرط فسخ یا شرط فاسخ وجود دارد، متن و رویداد و مدت و نوع اثر را روشن بررسی کنید. گرفتن وجه یا امضای تمدید یا واگذاری بعدی نیز ممکن است بر تفسیر رفتار و حقوق اثر بگذارد. اعلام شتابزده و اخراج طرف مقابل، بدون احراز مبنا میتواند خطر تازه ایجاد کند.
پایان قرارداد در دعاوی مشارکت در ساخت چه اثری بر سهم و هزینه دارد؟
برای حل آثار پایان قرارداد در دعاوی مشارکت در ساخت، تکلیف زمین و سهم منتقلشده، کار و هزینه و مصالح و اسناد و تضمین و واحدهای واگذارشده باید روشن شود. پایان قرارداد همیشه بازگشت ساده همه چیز به همان وضع روز اول نیست. حساب و حق ثالث و قواعد ثبت جاری را بررسی کنید. اگر سازش میشود، موضوع و مبلغ و مهلت و سند و ضمانت اجرای هر اقدام را دقیق بنویسید.
برای فسخ یا بطلان مشارکت، چه سبب و شرطی باید احراز شود؟
برای ادعای فقدان شرایط صحت یا شرط مبطل، ابطال قرارداد مشارکت در ساخت را با اسناد بررسی کنید. برای فسخ، سبب و مهلت و اعمال و ثبت باید جدا احراز شود. ماده ۲۰ داوری اجباری پیشفروش نسخ شده؛ شرط مستقل معتبر و حدود آن همچنان بررسی جداگانه دارد.
مدارک و کارشناسی در دعاوی مشارکت در ساخت
قرارداد کامل و خط زمانی و اسناد اجرای هر تعهد را ارائه کنید؛ کارشناسی باید پرسش روشن و رشته مرتبط داشته باشد.
مطالعه توضیحات کامل
پرونده را از روز قرارداد تا امروز به ترتیب بچینید: تحویل ملک، مجوز، مراحل ساخت، پرداخت، انتقال سهم، مطالبه، تمدید و وضعیت فعلی. هر ادعا را به سند یا دلیل مرتبط وصل کنید. مجموعهای از پیامها بدون تاریخ و ارتباط و اصل قابل بررسی، ممکن است تصویر ناقصی بدهد. اصل فایل و رسید و فرستنده و پاسخ را حفظ کنید.
کارشناس باید به سؤال فنی یا حسابی مشخص پاسخ دهد؛ برای مثال درصد پیشرفت در موعد معین، تفاوت اجرا با نقشه یا هزینه لازم اصلاح. تعیین نهایی حق و تفسیر حقوقی قرارداد وظیفه مرجع رسیدگی است و صرف نظر کارشناس جای آن را نمیگیرد.
تأمین دلیل چه کاربردی دارد؟
برای ثبت وضعیت کارگاه و مصالح و نواقص یا مدارکی که ممکن است تغییر کنند، تأمین دلیل میتواند مفید باشد. اما این اقدام حکم قطعی مسئولیت یا مالکیت یا مبلغ وصولشدنی نیست. موضوع درخواست را روشن و محدود به نیاز واقعی بنویسید و نتیجه را در دعوای مناسب ارائه کنید.
در دعاوی مشارکت در ساخت چگونه به کارشناسی اعتراض کنیم؟
در کارشناسی دعاوی مشارکت در ساخت، ایراد را مشخص بنویسید: سند دیده نشده، تاریخ اشتباه، محاسبه نادرست یا پرسش بیپاسخ. مخالفت کلی بدون دلیل، پاسخ فنی نمیسازد. مهلت ابلاغی و شیوه درخواست توضیح یا تکمیل و ارجاع باید رعایت شود. لزوماً هر نارضایتی، حق خودکار هیأت بزرگتر یا نتیجه دلخواه ایجاد نمیکند.
مدارک و نکات تصمیمگیری در انتخاب دعوای مشارکت در ساخت
اطلاعات جدول را با اسناد پرونده تطبیق دهید؛ در موبایل، ستونها داخل همین کادر به چپ و راست حرکت میکنند.
| مدرک یا بررسی | چه چیزی را روشن میکند؟ | نکته تعیینکننده |
|---|---|---|
| ▣ قرارداد و برنامه زمانبندی | مسئول و موعد هر مرحله | عنوان مشارکت، پاسخ همه اختلافها نیست |
| ◷ پرداخت و گزارش پیشرفت | آورده و تعهد انجامنشده | تأخیر ناشی از عدم همکاری را جدا کنید |
| ✓ سند، پروانه و نقلوانتقالها | وضع سهم و حقوق ثالث | الزام، فسخ، حساب و خسارت خواستههای متفاوتاند |
مسیر انتخاب دعوای مشارکت در ساخت
اختلاف را به تعهد مشخص تبدیل کنید
مدرک این مرحله: قرارداد و برنامه زمانبندی. موضوع بررسی: مسئول و موعد هر مرحله. عنوان مشارکت، پاسخ همه اختلافها نیست.
↓
موعد، انجام تعهد و مانع را مستند کنید
مدرک این مرحله: پرداخت و گزارش پیشرفت. موضوع بررسی: آورده و تعهد انجامنشده. تأخیر ناشی از عدم همکاری را جدا کنید.
↓
الزام، تسویه، خسارت یا انحلال موجه را انتخاب کنید
مدرک این مرحله: سند، پروانه و نقلوانتقالها. موضوع بررسی: وضع سهم و حقوق ثالث. الزام، فسخ، حساب و خسارت خواستههای متفاوتاند.
↓
احراز شرایط و انجام اقدام
نتیجه را در سند، صورتجلسه یا پاسخ مرجع مستند کنید؛ انجام یک مرحله به معنی پایان همه تعهدها نیست.
نقص، اختلاف یا نپذیرفتن درخواست
علت اعلامشده را بررسی کنید؛ رفع نقص، تکمیل دلیل و اعتراض فقط در مسیر و مهلت قابل اعمال همان تصمیم پیگیری میشود.
مهلت اقدام شما و مبدأ آن: مهلت واحدی برای همه مراحل این موضوع وجود ندارد. موعد قرارداد، تاریخ آگهی و تاریخ ابلاغ تصمیم مرتبط را جدا ثبت کنید؛ مذاکره خصوصی مهلت قانونی را خودکار متوقف نمیکند.
زمان اقدام مرجع و مبدأ آن: مدت کل رسیدگی و اجرا ثابت و تضمینشده نیست. زمان اقدام مرجع از وصول درخواست کامل یا تکمیل شرایط قانونی همان مرحله سنجیده میشود؛ آن را با مهلت اقدام شما یکسان ندانید.
دادگاه، داوری و مرجع صالح اختلاف مشارکت
ماهیت و ارزش خواسته و محل ملک و اشخاص و شرط معتبر داوری را بررسی کنید؛ همه اختلافها در یک مسیر قرار نمیگیرند.
مطالعه توضیحات کامل
اگر دعوا اجرای تعهد خصوصی مربوط به ملک است، صلاحیت محلی و تقسیم صلح و عمومی باید با خواسته و بهای آن سنجیده شود. اگر اعتراض به رأی یا تصمیم مرجع اداری است، مسیر دیگری مطرح میشود. وجود شهرداری یا اداره در ماجرای پروژه، هر اختلاف قراردادی را خودکار به دیوان عدالت اداری نمیبرد.
در شرط داوری، موضوع و داور یا روش تعیین و مدت و اشخاص و حدود اختیار را بخوانید. جمله مراجعه به نماینده یا میانجی همیشه همان شرط داوری نیست. اگر اختلاف درباره اعتبار قرارداد یا شمول شرط وجود دارد، آن را با قواعد مربوط بررسی کنید؛ هیچیک را صرف نام شرط قطعی ندانید.
خواستهها و اشخاص لازم در دعاوی مشارکت در ساخت چگونه انتخاب میشوند؟
هر خواسته باید با تعهد و موعد و طرف مربوط روشن شود. جمع خواستهها میتواند در صلاحیت و رسیدگی اثر بگذارد، ولی جمع ساده همه اعداد یا همه نامها پاسخ همیشگی نیست. دادخواست باید نشان دهد چرا تصمیم علیه همان شخص و در همان مرجع درخواست میشود.
رأی داور مشارکت چگونه بررسی و اجرا میشود؟
داور خارج از اختیار یا زمان یا برخلاف قواعد مؤثر نمیتواند هر نتیجهای بدهد. راه و مهلت اعتراض یا بطلان و درخواست اجرای رأی تابع مقررات است. دریافت رأی بهتنهایی وصول یا تصرف مجاز فوری نیست؛ ابلاغ و قطعیت یا قابلیت اجرا و مسیر اجرایی معتبر باید کنترل شود.
اجرای رأی و ادامه سالم پروژه پس از اختلاف
حکم باید کار و سهم یا مبلغ قابل اجرا را روشن کند؛ برنامه ادامه و حساب و حقوق اشخاص را در مسیر قانونی ثبت کنید.
مطالعه توضیحات کامل
اگر رأی به تکمیل یا انتقال یا پرداخت صادر میشود، امکان اجرای آن را از ابتدا در طراحی خواسته ببینید. انجام توسط دیگری، هزینه و نظارت و اختیار و وضعیت کارگاه شرایط خود را دارد. صرف گرفتن حکم، اجازه حذف همه نقشهای قراردادی و انتقال هر سهم نیست. ابهام مؤثر باید از مرجع مربوط رفع شود.
در دعاوی مشارکت در ساخت، هدف عملی ممکن است ساختِ تکمیلشده و سند قابل انتقال باشد. حساب مصالح و پیمانکار و بیمه و مدارک و حق خریداران را روشن کنید تا حل یک اختلاف، مشکل دیگری نسازد. بخش اجراشده و سالم را با بازسازی بیدلیل قرارداد یا دعوای تکراری از بین نبرید.
برای سازش در دعاوی مشارکت در ساخت چه تعهد و موعدی بنویسیم؟
برای سازش در دعاوی مشارکت در ساخت، تاریخ و مرحله و مدرک تکمیل، مبلغ و پرداخت و تضمین، تکلیف خسارت گذشته و حق بعدی را دقیق تعیین کنید. توافق مبهم ادامه همکاری میتواند همان اختلاف را بازتولید کند. تغییر سهم یا واحد و اختیار و ثبت لازم را نیز مطابق قانون انجام دهید؛ قرارداد خصوصی حق ثالث را بیاختیار حذف نمیکند.
در تحویل نهایی پروژه، کدام مدارک و حقوق باقیمانده را ثبت کنیم؟
پس از تحویل، وضعیت نقص و کار باقی، پایان کار و تفکیک و سند و تضمین را جدا کنترل کنید. صورتجلسه باید روشن کند چه چیزی کامل و چه حقی محفوظ است. اصل اسناد و حساب نهایی و تعهدهای باقیمانده را تحویل و ثبت کنید؛ رضایت کلی بدون فهم اثر، میتواند پیگیری بعدی را دشوار کند.
خدمات وکیل دعاوی مشارکت در ساخت
بررسی تعهدها و دلیل و مهلت، انتخاب خواسته و مرجع، پیگیری کارشناسی و اجرای متناسب، محور خدمات قابل توافق است.
مطالعه توضیحات کامل
وکیل دعاوی مشارکت در ساخت ابتدا قرارداد و الحاقیهها، سند زمین، اختیارات امضا و انتقال، برنامه ساخت و وضعیت فعلی پروژه را بررسی میکند. خروجی باید جدول تعهدهای متقابل، موعدهای سررسیدشده، تخلف مستند و خواسته قابل اجرا باشد. خواست مالک برای تکمیل پروژه با مطالبه سازنده برای انتقال سهم یا تسویه هزینه، یک مسیر واحد ندارد؛ ادله و دفاع هر موقعیت جدا تنظیم میشوند.
اگر همکاری ادامهپذیر باشد، وکیل میتواند چارچوب سازش درباره مراحل ساخت، تقسیم واحد، انتقال مرحلهای، تضمین و خسارت گذشته را تدوین کند. اگر دعوا لازم باشد، مطالبه رسمی، دادخواست یا دفاع و درخواست حفظ دلیل یا اقدام موقت متناسب با خطر بررسی میشوند. انتخاب فسخ، بطلان یا الزام باید بر سبب معتبر استوار باشد؛ توقف پروژه بهتنهایی بطلان از ابتدا را اثبات نمیکند.
در رسیدگی، پرسش کارشناسی ساخت یا حساب مشخص میشود و اسناد پرداخت و پیشرفت و تعهدهای انجامشده با گزارش تطبیق داده میشوند. شرط داوری از نظر شمول، اشخاص، مدت و اختیار کنترل و حقوق خریدار بعدی یا بانک نیز در طراحی خواسته لحاظ میشود. پس از رأی قابل اجرا، حدود تکمیل توسط دیگری، انتقال سهم و حساب نهایی در مسیر اجرا پیگیری میشوند؛ نتیجه رسیدگی یا زمان تکمیل پروژه قابل تضمین نیست.
برای مراجعه به وکیل دعاوی مشارکت در ساخت چه مدارکی بیاوریم؟
برای بررسی دعاوی مشارکت در ساخت، قرارداد کامل و همه الحاقیهها، سند و اختیار، برنامه و نقشه و مجوز، پرداخت و انتقال سهم، مکاتبه و اخطار و گزارش پیشرفت و نواقص را همراه خط زمانی بیاورید. هدف و مهلت فوری را مشخص بگویید. ابهام درباره توافق شفاهی را پنهان نکنید؛ همان میتواند در انتخاب دلیل و راه اقدام مهم باشد.
هزینه و حدود همکاری با وکیل مشارکت چگونه تعیین میشود؟
پیش از همکاری با وکیل دعاوی مشارکت در ساخت، مشخص کنید خدمت صرفاً بررسی قرارداد است یا مذاکره، داوری، دعوای قضایی و اجرا را هم شامل میشود. حقالوکاله را از هزینه کارشناسی و دادرسی و هزینه واقعی تکمیل پروژه جدا کنید. شیوه ارائه مدارک و گزارش اقدامات و حدود اختیار باید روشن باشد. اطلاعات قرارداد و اسناد مالی مشمول وظیفه محرمانگی حرفهایاند؛ آنها را در دیدگاه عمومی منتشر نکنید.
برای تعیین خواسته و اقدام متناسب، از مشاوره حقوقی اختلاف مالک و سازنده استفاده کنید. اگر موضوع با مالکیت، سند یا حقوق خریداران و بانک مرتبط است، خدمات وکیل ملکی در اختلافات مشارکت را بررسی کنید.
هزینه مشاوره و وکالت
مشاوره تلفنی ۵۰۰ هزار تومان و حضوری یک میلیون تومان است. حقالوکاله با خواسته و مرجع و مرحله تعیین میشود؛ هزینه رسمی، کارشناسی و اجرای نتیجه را جدا بررسی کنید.
مطالعه توضیحات کامل
هزینه بررسی دعاوی مشارکت در ساخت
پیش از اعلام مبلغ، اختلاف در تحویل، انتقال سهم، حساب پروژه، فسخ یا خسارت طبقهبندی میشود. هر شریک، قرارداد و مرحله تعهد جدا دارد. یک قیمت عمومی برای تمام دعاوی مشارکت، حدود کار را روشن نمیکند؛ هزینههای فنی و حسابرسی پروژه نیز مستقلاند.
مشاوره تلفنی ۱۵ دقیقهای ۵۰۰ هزار تومان و مشاوره حضوری ۳۰ دقیقهای یک میلیون تومان است. این قیمتها توافقیِ جلسه خصوصیاند؛ خدمت و زمان را در رزرو وقت مشاوره کنترل کنید. مطالعه گسترده، تنظیم متن و قبول وکالت لزوماً داخل بهای جلسه نیست.
در خواسته مالیِ مشمول ماده ۹ آییننامه تعرفه حقالوکاله مصوب ۲۸ اسفند ۱۳۹۸، اگر رأی بدوی از حیث بهای خواسته قطعی باشد، تعرفه ۱۰ درصد بهای خواسته است؛ در غیر این فرض، محاسبه پلکانی با نرخهای ۸، ۷، ۵، ۴ و ۳ درصد در پلههای مقرر انجام میشود. جدول پلهها و مثال محاسبه حقالوکاله ملکی را ببینید. ارزش روز کل ملک را خودکار جای بهای قانونی خواسته ننشانید؛ نوع خواسته و قواعد تقویم باید احراز شوند.
در خواسته غیرمالی یا موردی که تعیین بهای خواسته قانوناً لازم نیست، بند «ب» ماده ۱۳ تعرفه، ۴۰۰ هزار تا ۳۰ میلیون تومان را مقرر میکند. طبق ماده ۲۱، سهم نخستین و تجدیدنظر در تعرفههای مواد ۹ و ۱۳، ۶۰ و ۴۰ درصد است؛ مرحله واقعی و خواستههای همراه باید جدا احراز شوند.
مواد ۲ و ۳، اعتبار توافق و درج مبلغ روشن را بیان میکنند؛ «طبق تعرفه» جای درج مبلغ حقالوکاله در وکالتنامه نیست. تمام مبلغ قرارداد نیز خودکار از طرف مقابل وصول نمیشود. مبنا، آییننامه رسمی تعرفه حقالوکاله است. برای تعیین حدود خدمات وکیل ملکی درباره دعاوی مشارکت در ساخت، مدارک و آخرین ابلاغ را در مشاوره حقوقی دعاوی مشارکت در ساخت ارائه کنید. هزینه رسمی و کارشناسی و نتیجه رسیدگی را از مبلغ قرارداد جدا بدانید؛ نتیجه تضمین نمیشود.
پرسشهای متداول درباره دعاوی مشارکت در ساخت
دعاوی مشارکت در ساخت فقط علیه سازنده است؟
خیر؛ مالک هم ممکن است تعهد تحویل زمین یا مدارک یا انتقال سهم را انجام نداده باشد. مسئولیت هر شخص با قرارداد و قانون و دلیل سنجیده میشود. نقش و تعهد و موعد هر طرف را جدا مشخص کنید.
هر قرارداد مشارکت را میتوان هر زمان برهم زد؟
چنین حکم کلی درست نیست. ماهیت و تعهد لازم و اذن و حقوق ایجادشده باید بررسی شوند. رجوع از یک اذن همیشه انحلال کل قرارداد یا مجوز اخراج خودسرانه نمیسازد.
نام مشارکت، مقررات پیشفروش را کنار میزند؟
نام کافی نیست؛ تعریف اصلاحشده و ماهیت و سند و شمول و زمان را بررسی کنید. برخی مشارکتها در تعریف قانونی آمدهاند. آثار ثبت و مزایای خاص هم باید مستقل احراز شوند.
بدون تحویل زمین، سازنده همیشه مسئول کل تأخیر است؟
باید مبدأ و شرایط و مانع و نقش طرفین روشن شود. تعهد متقابل و علت تأخیر اهمیت دارد. این موضوع را با صورتجلسه و مکاتبه و قرارداد مستند کنید، نه با یک تاریخ حدسی.
گرانی مصالح سهم مالک را خودکار کم میکند؟
خیر؛ توافق و شرط معتبر تعدیل و تعهد هزینه باید بررسی شود. افزایش هزینه بهتنهایی قرارداد را یکطرفه بازنویسی نمیکند. اگر تغییر سفارش داده شده، اختیار و قیمت و اثر آن را جدا احراز کنید.
برای دعاوی مشارکت در ساخت همیشه اول حکم الزام جدا لازم است؟
پاسخ به سبب و خواسته و قانون و قرارداد وابسته است. یک رأی نمونه درباره تعهد متقابل، قاعده همگانی پیششرط همه خسارتها نیست. شرایط دعوای شما و مسیر اجرای تعهد یا حق مستقل باید بررسی شود.
هر پرداخت به سازنده، شراکت در ملک را ثابت میکند؟
خیر؛ ممکن است قرض یا ثمن یا هزینه یا دستمزد باشد. مبنای پرداخت و قرارداد و اختیار و ثبت لازم اهمیت دارد. از رسید واریز بهتنهایی درصد مالکیت نتیجه نگیرید.
درصد سهم یعنی کدام واحد مال ماست؟
سهم اقتصادی یا مشاع با واحد مشخص و تفکیکشده برابر نیست. تقسیم و نقشه و اوصاف و متعلقات و زمان انتقال را بررسی کنید. اختلاف ارزش واحدها هم باید با مبنای قراردادی روشن شود.
کارشناس میتواند درصد قرارداد را به سلیقه خود عوض کند؟
کارشناس محاسبه و واقعیت فنی و ارزش را در حدود سؤال بررسی میکند. تعیین حق و تفسیر نهایی با مرجع رسیدگی است. تغییر سهم باید مبنای معتبر داشته باشد، نه صرف ترجیح کارشناس یا یک طرف.
در دعاوی مشارکت در ساخت میتوان هر پیمانکار جدیدی آورد؟
اختیار قراردادی یا مسیر قانونی و تصمیم لازم باید احراز شود. نارضایتی، مجوز عمومی تصرف و هزینه به حساب دیگری نیست. وضعیت کارگاه و مصالح و مسئولیت و حساب را پیش از اقدام ثبت کنید.
هر عیب بنا موجب فسخ است؟
نوع عیب و تعهد و امکان اصلاح و سبب قانونی یا شرط معتبر تعیینکنندهاند. گزارش باید نقص و علت و اثر و روش اصلاح را روشن کند. همه نواقص ضمانت اجرای یکسان ندارند.
بیمه، سازنده را از هر خسارتی معاف میکند؟
خیر؛ پوشش و مبلغ و استثنا و مسئولیت باقیمانده باید بررسی شود. دریافت وجه بیمه هم اجازه دوبارهگیری همان زیان نیست. مبنا و اشخاص و جبرانها را تفکیک کنید.
سازنده میتواند هر واحد دلخواه را پیشفروش کند؟
اختیار و سهم و مرحله و محدودیت معتبر و قانون ثبت و پیشفروش باید بررسی شوند. داشتن نقش سازنده بهتنهایی حق فروش همه واحدها را نمیدهد. حقوق مالک و دیگر خریداران را احراز کنید.
اگر قرارداد پایان یافت، حقوق خریداران بعدی خودکار حذف میشود؟
خیر؛ تاریخ و نوع انتقال و ثبت و حق ثالث و قواعد جاری اهمیت دارند. آثار پایان را بر هر حق و سند جدا بسنجید. خواسته و اشخاص لازم باید با همان اثر تنظیم شوند.
توقف پروژه یعنی قرارداد از ابتدا باطل بوده است؟
نه لزوماً. عدم اجرای قرارداد معتبر با ایراد صحت از ابتدا فرق دارد. الزام و خسارت و فسخ یا بطلان هرکدام سبب و دلیل خود را دارند. عنوان را با مشکل واقعی انتخاب کنید.
همه دعاوی مشارکت در ساخت به داوری اجباری میروند؟
ماده ۲۰ پیشفروش قدیمی نسخ شده است. شرط مستقل معتبر و حدود و اشخاص و مدت آن باید جدا بررسی شوند. جمله مراجعه به نماینده هم همیشه شرط داوری نیست.
تأمین دلیل، مسئولیت سازنده را قطعی میکند؟
خیر؛ برای حفظ وضعیت و دلیل است. حکم حق و مسئولیت و مبلغ نیازمند رسیدگی مربوط است. موضوع درخواست را دقیق انتخاب کنید و نتیجه را کنار سایر اسناد ارائه دهید.
برای اعتراض به کارشناسی چه بنویسیم؟
ایراد مشخص به سند، تاریخ، محاسبه یا پرسش بیپاسخ و دلیل آن را بنویسید. مخالفت کلی کافی نیست. مهلت و شیوه ابلاغی و درخواست توضیح یا تکمیل را رعایت کنید.
برای دعاوی مشارکت در ساخت دادگاه صلح یا عمومی صالح است؟
ماهیت و ارزش خواسته و نصاب و خواستههای مرتبط و محل ملک تعیینکنندهاند. اعتراض اداری و دعوای خصوصی هم یک مسیر ندارند. عنوان کلی بدون تحلیل خواسته، مرجع را قطعی نمیکند.
بهترین شروع برای دعاوی مشارکت در ساخت چیست؟
قرارداد و پیوستها، سند، خط زمانی و جدول تعهدها و تخلفها را همراه دلیل هر ادعا آماده کنید. هدف و خطر فوری، مانند انتقال نزدیک ملک یا توقف ساخت، را ابتدا بگویید. وکیل باید روشن کند کدام مطالبه علیه چه شخصی و در چه مرجعی قابل پیگیری است و چه مدرکی هنوز لازم دارد؛ ثبت شکایت کلی علیه همه عوامل پروژه جای این بررسی را نمیگیرد.
منابع و محدوده بررسی
این مقاله نقشه تشخیص انواع اختلاف مشارکت است؛ جزئیات دعاوی مستقل در مقاله مرتبط آمده است. قرارداد مشارکت را صرف عنوان با هر شرکت مدنی یا قرارداد جایز یکی نگیرید. قواعد پیشفروش و الزام به ثبت با وضعیت و زمان و نوع سند تطبیق مییابند؛ رأی نمونه و نظر مشورتی حکم همگانی پروندهها نیست.
- قانون مدنی ایران
- قانون آیین دادرسی مدنی
- ماده ۱۲ قانون شوراهای حل اختلاف ۱۴۰۲
- قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول
- قانون پیشفروش ساختمان؛ تعریف اصلاحشده و تعهدها
- ماده ۱۵ قانون الزام؛ مشارکت و اصلاحات پیشفروش
- ماده ۵۷۱ قانون مدنی؛ اشاعه
- ماده ۵۷۵ قانون مدنی؛ نفع و ضرر شرکا
- ماده ۵۷۷ قانون مدنی؛ اداره مأذون
- ماده ۵۷۸ قانون مدنی؛ حدود رجوع از اذن
- ماده ۵۸۱ قانون مدنی؛ تصرف خارج اذن
- ماده ۵۸۲ قانون مدنی؛ ضمان تصرف بیاذن
- ماده ۵۸۳ قانون مدنی؛ انتقال سهم
- ماده ۵۸۴ قانون مدنی؛ ید شریک و تعدی و تفریط
- دادنامه شماره ۹۴۰۹۹۷۰۲۲۴۶۰۱۱۴۱ مورخ ۱۳۹۴/۱۰/۲۹؛ تعهدهای متقابل مشارکت و خسارت
- نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۵/۱۳۹ مورخ ۱۴۰۵/۴/۳۱؛ قواعد شرط و پیشفروش
استعلام مشخصات وکیل
عبداله سعید فر
شماره پروانه: ۱۲۶۱۹ · کانون وکلای دادگستری مرکز
دیدگاهها
حکم قابل اجرا برای تکمیل کارهای مشخص ساختمان گرفتهام و سازنده باز هم اقدام نمیکند. میخواهم پیمانکار دیگری بیاورم و هزینه را از او بخواهم. باید پیش از شروع با اجرا هماهنگ شود؟
در مسیر اجرای حکم، هماهنگی و دستور و نظارت لازم را پیش از اقدام روشن کنید. ماده ۴۷ قانون اجرای احکام مدنی در فرض امتناع و امکان انجام عمل توسط دیگری، انجام تحت نظر دادورز یا مطالبه هزینه لازم از مسیر اجرا را پیشبینی کرده است؛ هزینه با رسیدگی دادگاه و در صورت ضرورت کارشناسی تعیین میشود.
فهرست کار موضوع حکم، وضع کارگاه و مصالح و حدود اختیار و مسئولیت فنی را مستند کنید. رأی تکمیل، مجوز حذف همه حقوق قراردادی یا تحمیل هر هزینه دلخواه نیست. اقدام پیمانکار جایگزین باید با همان مفاد و مقررات سازگار باشد.
قرار است روی لولهکشی و عایق ساختمان پوشش نهایی اجرا شود ولی درباره کیفیتش اختلاف داریم. اگر الان تأمین دلیل بگیرم، همان گزارش مسئولیت سازنده و مبلغ خسارت را قطعی میکند؟
تأمین دلیل برای حفظ وضعیت و مدارکی است که بررسی بعدی آنها ممکن است دشوار شود؛ ماده ۱۴۹ قانون آیین دادرسی مدنی همین امکان را پیشبینی کرده است. محل و نقص ادعایی و معیار قراردادی و خطر پوشیده شدن را مشخص کنید تا بررسی فنی به همان موضوع مربوط باشد.
طبق ماده ۱۵۵، ارزش دلیل هنگام استفاده با دادگاه است. گزارش، بهتنهایی حکم قطعی مسئولیت یا مبلغ قابل وصول نیست. قرارداد و مشخصات فنی، علت و روش اصلاح و هزینه و دفاع طرف مقابل نیز باید در رسیدگی سنجیده شوند.
در قرارداد فقط سهم اقتصادی من و سازنده نصفنصف نوشته شده و واحدها مشخص نشدهاند. سازنده بهترین طبقه را برای خودش انتخاب کرده و میگوید نصف سهم یعنی اختیار انتخاب نصف واحدها. این نتیجه قطعی است؟
درصد مشارکت، بهتنهایی اختیار انتخاب دلخواه واحدهای مرغوب را ثابت نمیکند. سهم اقتصادی، سهم مشاع و مالکیت اختصاصی یک واحد مفاهیم متفاوتاند؛ ماده ۵۷۱ قانون مدنی نیز اشاعه را با اجتماع حقوق مالکان در مال مشترک تعریف میکند.
پیوست تقسیم، نقشه، ارزش و متعلقات واحدها و روش تخصیص را بررسی کنید. اگر توافق معتبر درباره انتخاب یا جبران تفاوت ارزش وجود دارد، همان ملاک است. بدون چنین مبنایی، از عبارت نصفنصف نمیتوان حق یکجانبه انتخاب بهترین قسمت را استخراج کرد.
در قرارداد مشارکت، داوری خصوصی مشخصی را پذیرفتهایم. حالا شنیدهام ماده داوری اجباری پیشفروش حذف شده. یعنی شرط داوری خودمان هم خودکار از بین رفته است؟
حذف داوری اجباری سابق، بهتنهایی شرط خصوصی شما را از بین نمیبرد. ماده ۱۵ قانون الزام به ثبت رسمی، ماده ۲۰ سابق پیشفروش را حذف کرده است؛ تراضی معتبر به داوری نیز در چارچوب ماده ۴۵۴ قانون آیین دادرسی مدنی قابل بررسی است.
متن شرط، موضوع اختلاف، اشخاص ملتزم، داور یا روش تعیین و مدت و قانون حاکم را بخوانید. باید احراز شود همین اختلاف در قلمرو شرط معتبر قرار دارد. نه حذف حکم سابق و نه صرف نوشتن واژه داور، پاسخ نهایی همه شرایط پرونده نیست.
پروژه مشارکت نیمهکاره مانده و سازنده ادامه نمیدهد. برای اینکه از قرارداد خلاص شوم، کافی است دادخواست بطلان بدهم چون کار انجام نشده است؟
انجام نشدن تعهد، بهتنهایی ثابت نمیکند قرارداد از ابتدا باطل بوده است. ماده ۲۱۹ قانون مدنی، قرارداد قانونی را لازمالاتباع میداند تا اقاله یا سبب قانونی فسخ فراهم شود.
اگر شرط فسخ یا سبب دیگری دارید، شرایط و اعمال آن باید احراز شود. در قواعد شرط فعل نیز مواد ۲۳۷ تا ۲۳۹ میان الزام، امکان انجام توسط دیگری و فرض ایجاد حق فسخ تفکیک دارند. قرارداد، مرحله کار و علت توقف را بررسی کنید؛ انتخاب عنوان بطلان بدون سبب اعتبار، جای راه درست پایان یا اجرای قرارداد را نمیگیرد.
برادرم از طرف چند مالک فقط اختیار پیگیری پروانه و امضای مدارک ساخت داشته، اما سهم آنان را هم به سازنده تعهد کرده است. اختیار اداری یعنی اختیار انتقال سهم هم دارد؟
چنین ملازمهای را فرض نکنید. ماده ۶۶۳ قانون مدنی، اقدام خارج از حدود وکالت را مجاز نمیداند. متن وکالت، سهم هر مالک و حدود اختیار امضا و انتقال باید دقیق بررسی شود.
اگر نسبت به سهم دیگران بدون اختیار معامله شده، وضعیت نفوذ و اجازه یا رد طبق قواعد مربوط، از جمله ماده ۲۴۷، مطرح است. اختیار پیگیری ساخت را جای اختیار واگذاری مالکیت نگذارید و پیش از مطالبه انتقال، مبنای حق و زنجیره اسناد را روشن کنید.
مالک رسمی زمینم و قرارداد جدیدمان را مشارکت در ساخت نامیدهایم. سازنده میگوید چون عنوان پیشفروش ندارد، اصلاً مقررات پیشفروش و ثبت به ما ربط ندارد. صرف اسم کافی است؟
نام قرارداد بهتنهایی تعیینکننده نیست. ماده ۱۵ قانون الزام به ثبت رسمی، تعریف ماده ۱ قانون پیشفروش را اصلاح کرده و مشارکت مالک رسمی زمین با دیگری در ساخت را نیز در تعریف آورده است.
موضوع و تاریخ و تعهدها و وضعیت سند و تشریفات ثبت را بررسی کنید. قرار گرفتن در تعریف، به معنی تعمیم بیقید همه مزایا و احکام به هر نوشته نیست؛ شرایط هر حکم جدا احراز میشود. برای انتخاب مسیر اختلاف، متن کامل قرارداد را مبنا قرار دهید.
سازنده هزینه ساخت را پذیرفته و سهم من شصت درصد است. حالا به علت گرانی مصالح میگوید سهمم باید پنجاه درصد شود و تا قبول نکنم کار نمیکند. گرانی خودش قرارداد را عوض میکند؟
گرانی بهتنهایی اختیار بازنویسی یکطرفه سهم را ایجاد نمیکند. باید شرط تعدیل یا توافق جدید و حدود تعهد هزینه بررسی شود. ماده ۲۱۹ قانون مدنی بر لزوم قرارداد معتبر تکیه دارد.
اگر سازنده به مانع خارجی استناد میکند، علت و اثر آن و شرایط مواد ۲۲۷ و ۲۲۹ باید احراز شوند؛ صرف افزایش هزینه را خودکار ناممکن شدن انجام تعهد ندانید. قرارداد و حساب و پیشرفت و مکاتبات توقف را مستند کنید تا مطالبه ادامه کار و آثار تأخیر با مبنای مشخص بررسی شوند.
در مشارکت نوشته ساخت هجده ماه از تحویل زمین خالی شروع میشود. مالک شش ماه دیرتر تخلیه کرده ولی حالا جریمه را از روز امضا حساب میکند. کدام تاریخ باید بررسی شود؟
باید همان رویدادی که قرارداد مبدأ مدت قرار داده احراز شود. اگر شروع از تحویل زمین خالی است، تاریخ امضا خودکار جای آن را نمیگیرد. ماده ۲۲۶ قانون مدنی نیز در بررسی خسارت، موعد انجام تعهد و سپری شدن آن را مهم میداند.
صورتمجلس تحویل، مکاتبه تخلیه، شرایط دسترسی و هر تمدید یا توافق جدید را ارائه کنید. نقش این تأخیر و سایر موانع را در دوره مسئولیت هر طرف مشخص کنید؛ نتیجه فقط از کم کردن دو تاریخ بدون خواندن شروط به دست نمیآید.