فهرست مطالب دسترسی سریع
- 🔹 چکیده مطلب
- 🔹 چه اثری مشمول حمایت حق مؤلف است؟
- 🔹 حقوق مادی و معنوی چه تفاوتی دارند؟
- 🔹 خرید نسخه یا ذکر منبع کافی است؟
- 🔹 نقل قول و استفاده آموزشی چه شرایطی دارد؟
- 🔹 اثر سفارشی و اثر مشترک متعلق به چه کسی است؟
- 🔹 مدت حمایت حق مؤلف چقدر است؟
- 🔹 کپی در سایت و شبکه اجتماعی چگونه بررسی میشود؟
- 🔹 ثبت اثر و ادله پدیدآورندگی
- 🔹 راه شکایت و توقف نقض حق مؤلف
- 🔹 مدارک و کنترلهای کاربردی نقض حق مؤلف
- 🔹 از احراز حق مؤلف تا درخواست توقف یا جبران
- 🔹 دفاع و حل اختلاف درباره استفاده از اثر
- 🔹 وکیل نقض حق مؤلف چه خدماتی دارد؟
- 🔹 هزینه مشاوره و وکالت
- 🔹 پرسشهای متداول
- 🔹 مبنای قانونی این راهنما
- 🔹 استعلام مشخصات وکیل
نقض حق مؤلف؛ کپی اثر، اجازه استفاده و راه شکایت
چکیده مطلب
نقض حق مؤلف را با تعیین اثر مورد حمایت، صاحب حق، رفتار بدون اجازه و حدود استثنا بررسی کنید. ذکر نام مؤلف همیشه جای اجازه تکثیر یا انتشار را نمیگیرد و خرید یک نسخه نیز مالکیت تمام حقوق اثر را منتقل نمیکند. برای پیگیری، نسخه و تاریخ و مجوز و نحوه استفاده طرف مقابل باید قابل اثبات باشد.
گام عملی: نسخه اولیه اثر و نسخه منتشرشده را کنار هم بگذارید. برای هر بخش مشابه، صفحه یا دقیقه، تاریخ انتشار و مجوز احتمالی استفاده را ثبت کنید. سرقت ادبی؛ تشخیص کپی، مدارک و شکایت از تقلب علمی
۰۱
چه اثری مشمول حمایت حق مؤلف است؟
ماده ۲ مصادیقی مانند نوشته علمی و ادبی، موسیقی، آثار نمایشی و تجسمی و معماری و عکاسی ابتکاری را بیان میکند. موضوع و ویژگی اثر باید با حکم قانونی تطبیق یابد.
۰۲
حقوق مادی و معنوی چه تفاوتی دارند؟
حق نشر و پخش و عرضه و اجرا و بهرهبرداری با انتساب و تمامیت اثر یکی نیست. ماده ۴ حقوق معنوی را نامحدود و غیرقابل انتقال بیان میکند.
۰۳
خرید نسخه یا ذکر منبع کافی است؟
خرید کتاب یا فایل معمولاً با واگذاری حقوق انتشار برابر نیست. ذکر مأخذ نیز هر نوع بازنشر و فروش و اقتباس را خودکار مجاز نمیکند.
جزئیات هر موضوع را در بخش مرتبط و قسمت «مطالعه توضیحات کامل» بخوانید.
چه اثری مشمول حمایت حق مؤلف است؟
ماده ۲ مصادیقی مانند نوشته علمی و ادبی، موسیقی، آثار نمایشی و تجسمی و معماری و عکاسی ابتکاری را بیان میکند. موضوع و ویژگی اثر باید با حکم قانونی تطبیق یابد.
مطالعه توضیحات کامل
در نقض حق مؤلف، ابتدا اثر مشخص را معرفی کنید؛ عبارت کلی «ایده من را برداشتهاند» تمام شرایط حمایت را توضیح نمیدهد. موضوع عمومی یا واقعیت تاریخی با بیان و تنظیم ابتکاری یک اثر یکسان نیست. در پرونده باید معلوم شود کدام قسمت و چگونه استفاده شده است.
در نقض حق مؤلف، کدام بخش و نسخه اثر را برای مقایسه باید معرفی کنیم؟
نسخه و بخش و ویژگی قابل مقایسه را مشخص کنید. چند شباهت عمومی یا واژه متداول بهتنهایی انتساب استفاده از کل اثر را ثابت نمیکند.
چه زمانی باید قانون خاص نرمافزار یا ترجمه را بررسی کنیم؟
نرمافزار و برخی ترجمهها و آثار دیگر ممکن است مشمول قانون خاص باشند. شرط دعوای نرمافزار را بدون مبنا به هر کتاب یا تصویر تسری ندهید.
حقوق مادی و معنوی چه تفاوتی دارند؟
حق نشر و پخش و عرضه و اجرا و بهرهبرداری با انتساب و تمامیت اثر یکی نیست. ماده ۴ حقوق معنوی را نامحدود و غیرقابل انتقال بیان میکند.
مطالعه توضیحات کامل
در نقض حق مؤلف، مجوز اقتصادی میتواند محدوده نشر و رسانه و مدت داشته باشد، اما آن را با فروش شخصیت مؤلف یا آزادی هر تحریف برابر ندانید. ماده ۱۸ درباره درج نام و نشانه با شرایط خود و ماده ۱۹ درباره تغییر و تحریف و نشر بدون اجازه اهمیت دارد.
توافق درباره درج نام مؤلف چه اهمیتی دارد؟
انتشار به نام دیگری و حذف یا درج نادرست نام را با نسخه و شرایط استفاده بررسی کنید. توافق درباره نحوه درج نام را دقیق بخوانید.
آیا مجوز چاپ، اجازه تغییر اساسی اثر هم هست؟
مجوز چاپ ممکن است اجازه تغییر اساسی محتوا نباشد. ویرایش توافقشده و تغییر خارج از اختیار باید از متن قرارداد و نسخهها تشخیص داده شود.
خرید نسخه یا ذکر منبع کافی است؟
خرید کتاب یا فایل معمولاً با واگذاری حقوق انتشار برابر نیست. ذکر مأخذ نیز هر نوع بازنشر و فروش و اقتباس را خودکار مجاز نمیکند.
مطالعه توضیحات کامل
در نقض حق مؤلف، اجازه را از صاحب اختیار بگیرید و موضوع و رسانه و تعداد و مدت و قلمرو و حق تغییر را روشن کنید. فروشنده فایل ممکن است اختیار اعطای مجوز تجاری به همه خریداران نداشته باشد. مجوز سایت میزبان و مجوز صاحب اثر نیز همیشه یک دامنه ندارند.
برای اثبات اجازه استفاده از اثر چه مدارکی نگه داریم؟
پیام و قرارداد و شرایط خرید و نسخه مجوز را با تاریخ نگه دارید. جمله مبهم «استفاده آزاد است» را با هویت گوینده و حدود واقعی اختیار بررسی کنید.
واگذاری یک شیوه استفاده، همه حقوق اثر را منتقل میکند؟
ماده ۵ واگذاری استفاده از حقوق مادی را پیشبینی کرده است. واگذاری یک شیوه بهرهبرداری لزوماً واگذاری همه شیوهها نیست.
نقل قول و استفاده آموزشی چه شرایطی دارد؟
ماده ۷ نقل از اثر منتشرشده را برای مقاصد مقرر، با ذکر مأخذ و در حدود متعارف مجاز میداند؛ این حکم مجوز عمومی انتشار کامل اثر نیست.
مطالعه توضیحات کامل
در نقض حق مؤلف، هدف آموزشی یا نقد بهتنهایی کافی نیست؛ مقدار و تناسب و انتشار قبلی و منبع و شرایط قانونی را کنار هم بسنجید. ماده ۸ برای بعضی مؤسسات غیرانتفاعی حکم خاص دارد و ماده ۱۱ نیز استفاده شخصی غیرانتفاعی را برای مصادیق معین بیان میکند.
برای نقض حق مؤلف، آیا برای نقل مجاز، درصد ثابت همگانی وجود دارد؟
درصد ثابت همگانی مانند ده یا بیست درصد برای همه آثار از این ماده به دست نمیآید. ماهیت اثر و هدف و میزان استفاده باید تحلیل شود.
انتشار برای عموم با نسخهبرداری شخصی چه تفاوتی دارد؟
بارگذاری برای هزاران مخاطب را با نسخه شخصی یکسان ندانید. کسب درآمد مستقیم نیز تنها معیار بررسی همه استثناها نیست.
اثر سفارشی و اثر مشترک متعلق به چه کسی است؟
ماده ۱۳ حقوق مادی اثر ناشی از سفارش را تا سی سال از ایجاد متعلق به سفارشدهنده میداند، مگر مدت کمتر یا ترتیب محدودتر؛ اثر مشترک نیز قواعد ماده ۶ را دارد.
مطالعه توضیحات کامل
در نقض حق مؤلف، ابتدا ثابت کنید اثر واقعاً در نتیجه کدام سفارش و با چه موضوع و حدودی پدید آمده است. هر رابطه استخدامی را بدون تحلیل عین سفارش خاص ننامید. در اثر مشترک، جدا و متمایز نبودن کار پدیدآورندگان در حکم قانونی مؤثر است.
در سفارش اثر، تکلیف فایل قابل ویرایش و نمونهکار را چگونه روشن کنیم؟
محتوا و خروجی و فایل قابل ویرایش و حدود استفاده از نمونهکار و اصلاح و نام و مجوز اجزای ثالث را از ابتدا روشن کنید.
برای واگذاری اثر مشترک، اختیار همکاران چه اهمیتی دارد؟
اختیار یک همکار برای واگذاری کل اثر را مفروض نگیرید. سهم و اختیار و رضایت و قرارداد همکاران باید بررسی شود.
مدت حمایت حق مؤلف چقدر است؟
ماده ۱۲ اصلاحی، حقوق مادی منتقلشده از راه وصایت یا وراثت را تا پنجاه سال پس از فوت بیان میکند؛ برای اثر مشترک، فوت آخرین پدیدآورنده ملاک حکم است.
مطالعه توضیحات کامل
در نقض حق مؤلف، عدد پنجاه سال را به همه وضعیتها تعمیم ندهید. ماده ۱۳ اثر سفارشی، ماده ۱۴ انتقال و ماده ۱۶ آثار سینمایی یا عکاسی و اشخاص حقوقی، احکام خاص دارند. تاریخ ایجاد و نشر و فوت و انتقال و نوع اثر و مقررات انتقالی باید بررسی شود.
پس از پایان مدت مادی، تکلیف نام و تمامیت اثر چیست؟
پایان یک مدت مادی به معنای آزادی انتساب دروغین یا هر تحریف نیست. ماده ۴ را در کنار احکام دیگر ببینید.
چرا برای مدت حمایت باید ماده ۱۲ اصلاحی را بخوانیم؟
متن قدیمی بدون اصلاح ماده ۱۲ میتواند عدد منسوخ نشان دهد. برای پرونده تاریخی، زمان و نوع انتقال و مقررات مؤثر را جدا کنترل کنید.
کپی در سایت و شبکه اجتماعی چگونه بررسی میشود؟
نشانی، حساب، تاریخ، متن یا تصویر اصلی و نسخه استفادهشده و میزان و نوع استفاده را حفظ کنید. عمومیبودن صفحه، مجوز عمومی کپی ایجاد نمیکند.
مطالعه توضیحات کامل
در نقض حق مؤلف، بازنشر کامل، استفاده تبلیغاتی، تغییر نام و ترجمه و اقتباس میتوانند مسائل متفاوت ایجاد کنند. نام حساب بهتنهایی هویت قطعی مسئول حقوقی نیست. گزارش پلتفرم و درخواست حذف میتواند مفید باشد ولی تصمیم پلتفرم همان رأی دادگاه ایران نیست.
در نقض حق مؤلف، از بازنشر اینترنتی چه شواهدی را حفظ کنیم؟
URL و زمان و فایل و رسید و مکاتبه و نسخه کامل را نگه دارید. فقط تصویر برشخوردهای که منبع و تاریخ ندارد ممکن است برای انتساب کافی نباشد.
پیش از درخواست حذف یا اخطار به منتشرکننده چه کنیم؟
پیش از حذف شاهد یا ارسال اخطار، مدارک را حفظ کنید. برای اثبات حق، ورود غیرمجاز به حساب دیگران یا انتشار داده خصوصی مجاز نمیشود.
ثبت اثر و ادله پدیدآورندگی
ماده ۲۱ امکان ثبت را بیان میکند؛ آن را مانند شرط ثبت اختراع، شرط عمومی ایجاد حمایت همه آثار ندانید. ثبت نیز جای بررسی تمام ادعاهای مالکیت را نمیگیرد.
مطالعه توضیحات کامل
در نقض حق مؤلف، پیشنویس و فایل اصلی و تاریخهای قابل اتکا و مکاتبه سفارش و تحویل و نشر و قرارداد، در کنار ثبت احتمالی ارزیابی میشوند. تاریخ قابل تغییر یک فایل بهتنهایی پاسخ قطعی نیست. گزارش فنی باید منشأ و روش و محدودیت خود را بیان کند.
برای اثر منتشرشده خارج از ایران چه شرایطی بررسی میشود؟
ماده ۲۲ برای حمایت مادی این قانون شرط نخستین انتشار یا اجرا در ایران و عدم انتشار قبلی خارج را بیان میکند. درباره اثر خارجی، قرارداد و سایر مبانی را نیز بررسی کنید؛ حکم کلی بیحقی همه آثار خارجی ندهید.
پدیدآورنده، وارث و انتقالگیرنده چه سمتی برای شکایت دارند؟
پدیدآورنده، وارث و انتقالگیرنده ممکن است حقوق متفاوت داشته باشند. خواسته باید با حق و اختیار همان شخص مرتبط باشد.
راه شکایت و توقف نقض حق مؤلف
رفتار مورد ادعا و ماده مرتبط و شخص مسئول و دلیل و درخواست را مشخص کنید. ماده ۲۹ اختیار دستور جلوگیری از نشر و پخش و عرضه و ضبط را در رسیدگی بیان میکند.
مطالعه توضیحات کامل
در نقض حق مؤلف، عنوان کیفری ماده ۲۳ با هر شباهت متن یا اختلاف قرارداد خودکار محقق نمیشود. شرایط قانونی و علم و عمد در موارد لازم و انتساب باید بررسی شود. طبق ماده ۳۱ تعقیب بزههای این قانون با شکایت آغاز و با گذشت متوقف میشود.
چرا مجازات متن تاریخی را حکم قطعی امروز ندانیم؟
مجازات درجشده در متن تاریخی باید با اصلاحات و قواعد مؤثر زمان پرونده بررسی شود. عدد قدیمی را بدون کنترل بهعنوان حبس قطعی امروز نقل نکنید.
تعداد بازدید یا کل فروش، مبلغ خسارت را ثابت میکند؟
زیان و سببیت و مبلغ و صاحب مطالبه باید اثبات شود. تعداد بازدید سایت یا کل فروش شرکت لزوماً عین خسارت قابل وصول نیست.
مدارک و کنترلهای کاربردی نقض حق مؤلف
اطلاعات جدول را با اسناد پرونده تطبیق دهید؛ در موبایل، ستونها داخل همین کادر به چپ و راست حرکت میکنند.
| محور بررسی | مدرک مرتبط | کاربرد |
|---|---|---|
| ▣ پدیدآورندگی | نسخههای اولیه و سوابق ایجاد | انتساب اثر و تقدم |
| ▣ اجازه استفاده | قرارداد و دامنه مجوز | نوع بهرهبرداری و حدود آن |
| ▣ نقض | نسخه مورد اعتراض و نشانی و تاریخ انتشار | مقایسه بخش مشخص و اقدام متناسب |
از احراز حق مؤلف تا درخواست توقف یا جبران
اثر و صاحب حق را مشخص کنید
نسخه اصلی، تاریخ ایجاد و انتشار و قراردادهای انتقال یا سفارش را بررسی کنید.
↓
استفاده را با اجازه و استثناها بسنجید
کپی، اقتباس یا انتشار را با دامنه مجوز، مدت حمایت و شرایط استثناهای قانونی تطبیق دهید.
↓
دلیل و خواسته را هماهنگ کنید
نسخه نقض، محل انتشار و تاریخ را حفظ و توقف یا جبران و مسیر مناسب را مشخص کنید.
↓
احراز شرایط و پذیرش درخواست
دامنه رأی یا تصمیم و تکلیف اجرا را از متن آن پیگیری کنید؛ پذیرش یک بخش، پذیرش همه خواستهها نیست.
عدم احراز، نقص یا اختلاف باقیمانده
علت تصمیم و امکان تکمیل دلیل، اعتراض یا مسیر قراردادی دیگر را با شرایط همان مرحله بررسی کنید.
مهلت اقدام شما و مبدأ آن: مهلت را از نوع درخواست، شرط قرارداد یا ابلاغ تصمیم مربوط تعیین کنید؛ اخطار خصوصی و مذاکره، مهلت قانونی اعتراض را خودکار متوقف نمیکنند.
زمان اقدام مرجع و مبدأ آن: مدت کل بررسی، کارشناسی و رسیدگی قضایی ثابت و مشترک نیست؛ زمان اخطار یا اقدام مخاطب را با مدت رسیدگی مرجع یکسان ندانید.
دفاع و حل اختلاف درباره استفاده از اثر
مجوز معتبر، اصالت مستقل، استثنای قانونی، حدود حمایت و میزان استفاده میتوانند موضوع دفاع باشند؛ هر دفاع باید به واقعه و سند متصل باشد.
مطالعه توضیحات کامل
در نقض حق مؤلف، «همه کپی میکنند» یا «منبع را نوشتهام» دفاع کامل عمومی نیست. در مقابل، شباهت حاصل از متن عمومی یا نقل مجاز را نیز نباید بیتحلیل کپی عمدی نامید. رفع استفاده و اصلاح نام و جبران و مجوز آینده را در سازش جدا تعیین کنید.
در نقض حق مؤلف، گزارش درصد شباهت چه چیزی را تعیین نمیکند؟
درصد نرمافزار، تشخیص حقوقی نهایی نیست. بخش مشترک و نقل و منابع و ساختار و احتمال منشأ مستقل نیاز به بررسی دارد.
در سازش نقض حق مؤلف، مجوز آینده را چگونه مشخص کنیم؟
اثر و نسخه و رسانه و دوره و مبلغ و دامنه گذشت و مجوز آینده را مشخص کنید. پرداخت مبهم، همه استفادههای بعدی را خودکار مجاز نمیکند.
وکیل نقض حق مؤلف چه خدماتی دارد؟
بررسی اثر و زنجیره حق و مجوز و استثنا، تنظیم ادله و اخطار و خواسته، پیگیری توقف و خسارت و دفاع یا سازش، محور همکاری است.
مطالعه توضیحات کامل
در نقض حق مؤلف، وکیل ابتدا اثر و نسخه مورد حمایت را شناسایی و حق شخص مراجعهکننده را از قرارداد نشر، سفارش، انتقال یا اسناد وراثت استخراج میکند. فایل اصلی و پیشنویسها، تاریخ انتشار، قراردادها و نسخه استفادهشده توسط طرف مقابل مدارک اصلی این مرحلهاند. هدف، تشخیص بخش قابل حمایت و نوع استفاده مورد اعتراض است؛ شباهت موضوعی بهتنهایی کافی نیست.
وکیل سپس حدود مجوز و امکان نقل مجاز را بررسی و خواسته را با حق مادی یا معنوی مرتبط میکند. بسته به پرونده، حفظ دلیل، اخطار توقف، درخواست جلوگیری از نشر، اصلاح انتساب یا مطالبه خسارت مطرح میشود. اگر موضوع ترجمه، نرمافزار یا اثر خارجی باشد، مقررات خاص و شرایط حمایت پیش از انتخاب مسیر کنترل میشوند.
برای شخص متهم به نقض حق مؤلف نیز بررسی مجوز، محدوده نقل و منشأ مستقل اثر اهمیت دارد. در مذاکره، باید نسخهها، رسانهها، مدت و قلمرو مجوز آینده و دامنه گذشت روشن شود. ارزیابی اولیه با قبول وکالت دعوا یکسان نیست و نتیجه دادگاه یا مبلغ جبران از پیش تضمین نمیشود.
برای بررسی مدارک و تعیین حدود همکاری، مشاوره حقوقی درباره نقض حق مؤلف را رزرو کنید. معرفی حوزه نمایندگی در صفحه وکیل مالکیت فکری آمده است.
برای انتخاب مسیر مرتبط با مسئله خود، راهنماهای سرقت ادبی، استفاده غیرمجاز از نرم افزار، خسارت نقض مالکیت صنعتی را نیز بخوانید؛ هرکدام شرایط و مدارک اختصاصی همان اقدام را توضیح میدهند.
هزینه مشاوره و وکالت
مشاوره تلفنی ۵۰۰ هزار تومان و حضوری یک میلیون تومان است. هزینه وکالت با نوع خواسته و مرحله تعیین میشود؛ تعرفه رسمی و مخارج کارشناسی یا ثبت را از مبلغ قرارداد جدا کنید.
مطالعه توضیحات کامل
هزینه مشاوره درباره نقض حق مؤلف
مشاوره تلفنی ۱۵ دقیقهای ۵۰۰ هزار تومان و مشاوره حضوری ۳۰ دقیقهای یک میلیون تومان است. این مبالغ، قیمت توافقی جلسه خصوصیاند. نوع نوبت و زمان تأییدشده را در رزرو وقت مشاوره کنترل کنید؛ مطالعه گسترده یا تهیه متن و پیگیری لزوماً در بهای جلسه نیست.
حقالوکاله کدام اقدام را پوشش میدهد؟
نوع اثر، زنجیره انتقال حق، زمان انتشار و شیوه کپی بر دامنه کار اثر دارند. هزینه اخطار به منتشرکننده، پیگیری حذف، شکایت کیفریِ دارای شرایط و دادخواست خسارت را تفکیک کنید؛ قانون مالکیت صنعتی جایگزین مقررات خاص حق مؤلف نیست.
مطابق مواد ۲ و ۳ آییننامه تعرفه، مبلغ و حدود توافق باید روشن باشد؛ عبارت مبهم «طبق تعرفه» جای درج مبلغ در وکالتنامه را نمیگیرد. مبالغ زیر به تومان بیان شدهاند و باید با نوع خواسته و مرحله واقعی تطبیق داده شوند.
تعرفه دعوای قضایی
اگر خواسته مالی مانند مطالبه خسارت مطرح شود، ماده ۹ آییننامه تعرفه اعمال میشود: در فرض قطعیبودن حکم بدوی از حیث بهای خواسته ۱۰ درصد و در غیر این فرض، محاسبه پلکانی با نرخهای ۸، ۷، ۵، ۴ و ۳ درصد در پلههای مقرر است. جدول پلهها و مثال محاسبه در خدمات وکیل مالکیت فکری آمده است؛ آخرین نرخ را بر تمام خواسته ضرب نکنید. سهم نخستین و تجدیدنظر طبق ماده ۲۱، ۶۰ و ۴۰ درصد است و مرحله واقعی باید احراز شود.
اگر خواسته در ردیف دعاوی غیرمالی یا مواردی باشد که تعیین بهای خواسته قانوناً لازم نیست، بند «ب» ماده ۱۳ بازه ۴۰۰ هزار تا ۳۰ میلیون تومان را مقرر کرده است. مالی یا غیرمالیبودن باید با خواسته واقعی و مبنای قانونی احراز شود؛ اصل اعتبار حق، مطالبه وجه، انتقال و خسارت همراه را صرفاً به دلیل قرارگرفتن در مالکیت فکری یکسان فرض نکنید.
هزینه پیگیری کیفری
در فرض تشکیل پرونده کیفری، ماده ۱۴ تعرفه بر پایه مرجع صالح و درجه جرم اعمال میشود. در دادگاه کیفری دو، برای جرایم مشمول ردیف درجه ۴ و ۵ بازه یک تا ۵۰ میلیون تومان، درجه ۶ از ۵۰۰ هزار تا ۳۰ میلیون تومان و سایر جرایم آن ردیف از ۲۰۰ هزار تا ۲۰ میلیون تومان است. درجه جرم باید از عنوان و مجازات قانونی قابل اعمال احراز شود؛ این جدول، اعلام جرمبودن هر اختلاف نیست. تبصره ۱ سهم تحقیقات، بدوی و تجدیدنظر را ۵۰، ۳۰ و ۲۰ درصد مقرر کرده و برای نبود مرحله دادسرا یا قطعیبودن بدوی حکم خاص دارد. دادخواست مستقل خسارت را با دستمزد پیگیری کیفری یکی نگیرید.
هزینه تنظیم متن و مطالعه پرونده
ماده ۲۶، در فرض نبود توافق و تنظیمنشدن وکالتنامه، برای تنظیم متنهایی مانند دادخواست، شکواییه، لایحه و اظهارنامه حداکثر ۵ میلیون تومان و برای صرف مطالعه پرونده از ۲۰۰ هزار تا ۵ میلیون تومان مقرر میکند. مشاوره ساعتی در همین فرض ۵۰ هزار تا ۵۰۰ هزار تومان است. این حکم، سقف همه قراردادهای خصوصی مشاوره یا وکالت نیست. صرف تنظیم متن، شامل ثبت و حضور و پیگیری همه مراحل نمیشود.
هزینه دادرسی، بررسی ثبتی، دفترخانه، آگهی، ترجمه و کارشناسی و سپرده احتمالی دادگاه، در صورت نیاز، جدا از دستمزد وکیلاند. مبنا، آییننامه رسمی تعرفه حقالوکاله است. برای تعیین دامنه کار درباره نقض حق مؤلف، مدارک همان اختلاف را در مشاوره حقوقی نقض حق مؤلف بررسی کنید؛ حدود خدمات وکیل مالکیت فکری باید در قرارداد مشخص شود. پرداخت هزینه، نتیجه یا مدت رسیدگی را تضمین نمیکند.
پرسشهای متداول
ایده عمومی همان اثر مورد حمایت است؟
موضوع و بیان ابتکاری و عنصر مورد ادعا باید تفکیک شوند؛ عنوان کلی ایده تمام شرایط حمایت را توضیح نمیدهد. در نقض حق مؤلف باید بخش مورد استفاده از بیان و تنظیم اثر مشخص باشد؛ مالکیت انحصاری بر یک موضوع عمومی مفروض نیست.
ذکر نام مؤلف هر کپی را مجاز میکند؟
خیر. مجوز و استثنا و مقدار و هدف استفاده نیز باید بررسی شود. برای جلوگیری از نقض حق مؤلف، میان ارجاع علمی و اجازه اقتصادی فرق بگذارید؛ انتشار کامل خارج از استثنا به مجوز نیاز دارد.
خرید کتاب یعنی حق اسکن و فروش فایل؟
خرید نسخه معمولاً انتقال همه حقوق نشر و تکثیر نیست. اگر قصد تکثیر یا عرضه فایل دارید، مجوز همان شیوه استفاده را از صاحب اختیار بگیرید؛ مالک نسخه الزاماً مالک حق نشر نیست.
نقل علمی چند درصد مجاز است؟
ماده ۷ درصد ثابت همگانی تعیین نکرده؛ حدود متعارف و هدف و شرایط باید بررسی شود. برای ارزیابی نقض حق مؤلف، مقدار نقل را با هدف علمی یا نقد و تناسب و ذکر مأخذ بسنجید؛ یک درصد ثابت پاسخ عمومی نیست.
آموزشیبودن انتشار کامل را آزاد میکند؟
خیر. هدف آموزشی جای سایر شرایط و حدود قانونی را نمیگیرد. مخاطبان و مقدار اثر و شرایط ماده ۷ یا مقرره خاص را بررسی کنید؛ انتشار عمومی کل کتاب صرفاً با عنوان آموزش مجاز نمیشود.
دانلود رایگان یعنی اثر بیصاحب است؟
خیر. امکان دسترسی با مجوز بازنشر یا استفاده تجاری برابر نیست. در نقض حق مؤلف، رایگانبودن دانلود فقط نحوه دسترسی را نشان میدهد؛ شرایط مجوز بازنشر و استفاده تجاری را جدا نگه دارید.
حق معنوی قابل فروش است؟
ماده ۴ آن را غیرقابل انتقال و نامحدود بیان میکند؛ از انتقال مادی چنین نتیجهای نگیرید. در قرارداد بهرهبرداری باید حق مادی و نحوه درج نام و تغییرات مجاز جدا تعیین شوند؛ فروش حق نشر، فروش عنوان پدیدآورنده نیست.
ناشر میتواند هر تغییری بدهد؟
حدود قرارداد و حکم تغییر و تحریف و نشر در ماده ۱۹ باید بررسی شود. برای بررسی نقض حق مؤلف، نسخه پیش و پس از تغییر و حدود اجازه ویرایش را ارائه کنید؛ رضایت به چاپ الزاماً رضایت به تحریف نیست.
اثر سفارشی همیشه متعلق به نویسنده میماند؟
ماده ۱۳ حکم حقوق مادی سفارش را با مدت و امکان توافق محدودتر بیان کرده است. موضوع سفارش و زمان ایجاد و توافق محدودتر را با سند نشان دهید؛ پرداخت هزینه باید به همان اثر مورد اختلاف مرتبط باشد.
هر کارمند مشمول همان سفارش است؟
موضوع قرارداد و نحوه ایجاد اثر و مقررات خاص باید بررسی شود؛ تعمیم بیتحلیل درست نیست. در نقض حق مؤلف، وظایف شغلی، سفارش مشخص و قرارداد و نوع اثر را کنار هم بخوانید؛ نرمافزار نیز قانون خاص دارد.
یک همکار میتواند کل اثر مشترک را واگذار کند؟
اختیار و قرارداد و حقوق سایر پدیدآورندگان باید احراز شود. اسناد مشارکت و اختیار انتقال را بررسی کنید؛ در اثر غیرقابل تفکیک، تصمیم یک نفر نباید بدون مبنا جای حقوق دیگران بنشیند.
مدت همه حقوق پنجاه سال است؟
خیر. ماده ۱۲ اصلاحی و احکام خاص مواد دیگر و نوع اثر باید جدا بررسی شوند. در نقض حق مؤلف، تاریخ فوت و نشر و نوع انتقال و نوع اثر مهماند؛ احکام خاص اثر سفارشی و عکاسی ممکن است متفاوت باشند.
پایان مدت مادی یعنی انتساب اثر به خودم مجاز است؟
خیر. حقوق معنوی و احکام مربوط همچنان باید رعایت شود. حتی پس از پایان حق اقتصادی، نام پدیدآورنده را درست ذکر کنید و حکم حقوق معنوی و تمامیت اثر را جدا رعایت کنید.
ثبت برای حمایت هر اثر الزامی است؟
ماده ۲۱ امکان ثبت را بیان میکند؛ آن را شرط عمومی مشابه اختراع ندانید. برای اثبات نقض حق مؤلف، فایلهای اولیه و مکاتبات و سوابق انتشار نیز قابل ارزیابیاند؛ نبود ثبت بهتنهایی پایان حمایت نیست.
تاریخ فایل بهتنهایی مؤلف را ثابت میکند؟
منشأ و قابلیت تغییر و سایر مدارک و نسخهها باید کنار هم ارزیابی شوند. تاریخ قابل تغییر فایل را با ایمیل تحویل، نشر پیشین و نسخههای آرشیوی تقویت کنید؛ مجموع شواهد برای انتساب اهمیت دارد.
تمام آثار خارجی آزادند؟
خیر. ماده ۲۲ و قرارداد و سایر مبانی حقوقی نیاز به بررسی موردی دارند. در نقض حق مؤلف، کشور و زمان نخستین انتشار، قرارداد و مبنای حمایتی مربوط بررسی میشوند؛ نتیجه واحد برای همه آثار خارجی درست نیست.
حذف پست یعنی دادگاه نقض را تأیید کرده؟
خیر. اقدام پلتفرم با تصمیم قضایی یکسان نیست. مدارک انتشار و پاسخ پلتفرم را حفظ کنید؛ درخواست حذف میتواند مهار عملی باشد اما جای اثبات حق و مسئولیت در مرجع صالح نیست.
درصد شباهت، حکم کپی غیرقانونی است؟
خیر. نقل مجاز و متن عمومی و منشأ و عنصر مورد حمایت باید تحلیل شود. در ادعای نقض حق مؤلف، بخشهای عمومی، نقل مجاز و سهم بیان ابتکاری باید جدا شوند؛ گزارش ماشینی تنها یکی از قرائن است.
مجازات متن قدیمی همان حکم قطعی امروز است؟
خیر. اصلاحات و قواعد مؤثر و شرایط پرونده باید بررسی شوند. در نقض حق مؤلف، تاریخ رفتار و عنوان اتهام و قانون مؤثر تعیینکنندهاند؛ رقم یا مدت تاریخی را حکم قطعی پرونده معرفی نکنید.
وکیل نقض حق مؤلف چه خروجی میدهد؟
تحلیل اثر و حق و مجوز و دلیل، خواسته و دفاع مستند و پیگیری توقف یا جبران یا سازش با حدود مشخص. فایل اصلی، نسخه مورد اعتراض، قراردادها و مدارک انتشار را همراه بیاورید؛ حدود بررسی، اخطار و نمایندگی قضایی باید جدا مشخص شوند.
مبنای قانونی این راهنما
مواد ۲ تا ۸، ۱۱ تا ۱۴، ۱۶، ۱۸، ۱۹، ۲۱ تا ۲۳، ۲۹ و ۳۱ قانون حمایت حقوق مؤلفان و مصنفان و هنرمندان مصوب ۱۳۴۸؛ قانون اصلاح ماده ۱۲ مصوب ۱۳۸۹؛ قوانین خاص نرمافزار و ترجمه در موضوعات مربوط.
در تعیین قانون قابل اعمال، تاریخ ایجاد و ثبت حق، زمان رفتار و نوع خواسته اهمیت دارد. مقررات خاص هر دارایی و قرارداد مرتبط نیز باید در حدود موضوع پرونده رعایت شوند.
استعلام مشخصات وکیل
عبداله سعید فر
شماره پروانه: ۱۲۶۱۹ · کانون وکلای دادگستری مرکز
دیدگاهها
بعد از اخطار من، شبکه اجتماعی پست کپیشده را حذف کرده ولی صاحب حساب هرگونه نقض را انکار میکند. فقط پیام حذف پلتفرم مانده است. آیا همین پیام حکم دادگاه و دلیل قطعی خسارت است؟
حذف پست تصمیم قضایی ایران یا دلیل قطعی مسئولیت و مبلغ خسارت نیست.
طبق ماده ۱۲۵۷ قانون مدنی، ادعای حق و زیان نیازمند اثبات است. پیام پلتفرم میتواند قرینه باشد، اما نسخه اصلی و مورد اعتراض، زمان انتشار، هویت مسئول و حدود مجوز نیز مهماند. ماده ۲۹ قانون حمایت حقوق مؤلفان و مصنفان و هنرمندان درباره جلوگیری قضایی از نشر است؛ آن را با اقدام قراردادی پلتفرم یکسان ندانید. مدارک باقیمانده و سوابق اخطار را حفظ کنید.
فروشنده عکس در سایتش مجوز استفاده در بروشور چاپی داده بود. ما همان عکس را در تبلیغ ویدئویی هم استفاده کردیم؛ حالا عکاس میگوید فروشنده اصلاً نمایندهاش نبوده. فاکتور خرید برای دفاع کافی است؟
فاکتور، خرید از فروشنده را نشان میدهد و لزوماً اختیار او یا مجوز استفاده ویدئویی را ثابت نمیکند.
ماده ۵ قانون حمایت حقوق مؤلفان و مصنفان و هنرمندان انتقال استفاده از حقوق مادی را میپذیرد، اما موضوع و دامنه انتقال باید احراز شود. زنجیره اختیار فروشنده و نسخه شرایط خرید را بررسی کنید؛ مجوز بروشور الزاماً شامل ویدئو نیست. امکان رجوع قراردادی به فروشنده را از دفاع در برابر صاحب حق جدا پیگیری کنید.
برای مقاله مشترکمان سهم بخشها قابل تفکیک نیست. همکارم بدون اختیار از من به یک ناشر اجازه انتشار کل اثر را داده است. آیا چون او هم نویسنده است، اجازهاش برای همه اثر کافی است؟
همکاری در ایجاد اثر، بهتنهایی اختیار واگذاری حقوق همه پدیدآورندگان را ایجاد نمیکند.
ماده ۶ قانون حمایت حقوق مؤلفان و مصنفان و هنرمندان در اثر مشترک غیرقابل تفکیک، حقوق را مشاع میشناسد. قرارداد همکاری، نمایندگی احتمالی و محدوده مجوز صادرشده باید بررسی شوند. ناشر نیز باید اختیار اعطاکننده مجوز را احراز کند. نسخههای مشارکت و مکاتبات را حفظ کنید؛ نتیجه درباره استفاده کل اثر به حدود اختیار و رضایت معتبر شما وابسته است.
داستانم را ثبت نکردهام ولی پیشنویسهای ایمیلشده و قرارداد ویرایش دارم. کسی آن را به نام خودش منتشر کرده و میگوید چون ثبت ندارم اصلاً نمیتوانم شکایت کنم. نبود ثبت مانع است؟
نبود ثبت بهتنهایی حمایت از داستان را از بین نمیبرد.
ماده ۲۱ قانون حمایت حقوق مؤلفان و مصنفان و هنرمندان امکان ثبت را بیان میکند و آن را شرط عمومی ایجاد حق مانند ثبت اختراع قرار نداده است. پیشنویسها، اصل ایمیلها، قرارداد ویرایش و نسخه منتشرشده را برای اثبات پدیدآورندگی و استفاده ارائه کنید. ماده ۲۳ ناظر به انتشار بدون اجازه در شرایط خود است؛ انتساب رفتار و سایر شرایط حمایت، از جمله ماده ۲۲، همچنان باید احراز شود.
گزارش همانندی پایاننامه من ۳۵ درصد است، ولی بیشتر قسمت مشترک، متن قوانین و نقلهای داخل گیومه با ذکر منبع است. طرف مقابل فقط با همین درصد ادعای سرقت کل کار را کرده؛ درصد بهتنهایی کافی است؟
درصد همانندی بهتنهایی تشخیص حقوقی نقض نیست.
مواد ۱ و ۲ قانون حمایت حقوق مؤلفان و مصنفان و هنرمندان شناسایی اثر و عنصر مورد حمایت را لازم میسازند و ماده ۷ برای نقلِ دارای شرایط استثنا دارد. بخشهای عمومی، نقلهای مجاز و بیان ابتکاری ادعاشده باید تفکیک شوند. جدول تطبیق بندها، منابع و حدود نقل را ارائه کنید؛ ذکر منبع نیز هر مقدار استفاده را خودکار مجاز نمیکند و مقررات دانشگاهی جدا بررسی میشوند.
برای طراحی پوستر پول دادهایم و در قرارداد نوشته حقوق استفاده تجاری برای یک سال متعلق به ماست. طراح میگوید با تمامشدن سال باید همه نسخههای قبلی را هم جمع کنیم. در قرارداد درباره جمعآوری چیزی نیست؛ ماده سفارش چه میگوید؟
ماده ۱۳ قانون حمایت حقوق مؤلفان و مصنفان و هنرمندان برای اثر سفارشی امکان توافق بر مدت کمتر یا ترتیب محدودتر از حکم سیساله را میپذیرد؛ بنابراین شرط یکساله مؤثر است.
اما پایان مجوز، بهتنهایی پاسخ همه آثار نسخههای قبلی نیست. باید نوع استفاده پس از پایان، ادامه تبلیغ یا توزیع و مفاد قرارداد بررسی شود. نسخههای تولیدشده در مدت مجاز را از عرضه یا تکثیر تازه پس از آن جدا کنید؛ جمعآوری خودکار را بدون مبنا قطعی ندانید.
ناشر اجازه چاپ کتابم را دارد، اما فصل نتیجهگیری را طوری تغییر داده که نظر من برعکس شده است. قرارداد فقط اصلاح غلطهای تایپی را اجازه داده؛ داشتن حق نشر، این تغییر را هم پوشش میدهد؟
با فرض محدودبودن اجازه به غلطگیری، حق نشر مجوز تغییر محتوای اساسی نیست.
ماده ۱۹ قانون حمایت حقوق مؤلفان و مصنفان و هنرمندان تغییر یا تحریف و نشر اثر بدون اجازه پدیدآورنده را ممنوع کرده و ماده ۴ حقوق معنوی را غیرقابل انتقال میداند. قرارداد و نسخههای پیش و پس از تغییر را نگه دارید؛ برای جلوگیری از ادامه نشر، ظرفیت ماده ۲۹ نیز قابل بررسی است. اختلاف باید بر تغییر مشخص و حدود اذن متمرکز شود.
کتاب را خریدهام و میخواهم اسکن کاملش را رایگان در گروه هزارنفره کلاس بگذارم. نام نویسنده را هم مینویسم. چون پولی نمیگیرم، استفاده شخصی و آموزشی حساب میشود؟
انتشار برای گروه هزارنفره را نمیتوان صرفاً نسخهبرداری شخصی دانست.
ماده ۱۱ قانون حمایت حقوق مؤلفان و مصنفان و هنرمندان ناظر به استفاده شخصی غیرانتفاعی در حدود خود است. ماده ۷ نیز نقل آموزشی را با ذکر مأخذ و حدود متعارف میپذیرد، نه مجوز عمومی انتشار کامل کتاب. خرید نسخه و رایگانبودن توزیع، جای اجازه صاحب حق را نمیگیرد؛ باید مجوز انتشار کامل یا استثنای مشخص دیگری احراز شود.